ReadyPlanet.com
dot dot
dot
ความรู้เกี่ยวกับสังกะสี
dot
bulletสังกะสีคืออะไร
bulletสังกะสีรีไซเคิล
bulletสาระน่ารู้เกี่ยวกับสังกะสี
dot
ประโยชน์สังกะสีต่ออุตสาหกรรม
dot
bulletชุบเคลือบเหล็ก
bulletฉีดขึ้นรูปชิ้นงาน
bulletเคมีภัณฑ์
bulletทองเหลือง
dot
สังกะสีกับสุขภาพ
dot
bulletสังกะสีสำคัญต่อสุขภาพ
bulletบทความสังกะสีกับสุขภาพ
dot
สังกะสีกับพืช
dot
bulletสังกะสีจำเป็นต่อพืช
bulletบทความสังกะสีกับพืช
dot
ข่าวสาร/กิจกรรม
dot
bulletกิจกรรมและข่าวประชาสัมพันธ์
bulletข่าวสังกะสีจากสื่อมวลชน
dot
เอกสารสื่อเผยแพร่
dot
bulletเอกสารสิ่งพิมพ์
bulletเอกสารงานวิจัย
bulletสื่อมัลติมีเดีย


บริษัท ผาแดงอินดัสทรี จำกัด (มหาชน)
กรมอุตสาหกรรมพื้นฐานและการเหมืองแร่
สมาคมผู้ผลิตสังกะสีระหว่างประเทศ
LME
Wiki สังกะสี


มหัศจรรย์แห่งสังกะสี article

มหัศจรรย์แห่งสังกะสี
โดย Rob Putnam, ILZRO และ Michael Martin, IZA

 
                เมื่อถูกถามว่าเราใช้ประโยชน์จากสังกะสีอย่างไรบ้าง คนส่วนใหญ่มักจะนึกถึงวิตามิน หรือไม่ก็ครีมทากันแดด อาจมีบางคนที่นึกถึงการใช้ชุบ/เคลือบเหล็ก หรือฉีดขึ้นรูปชิ้นงานต่างๆ เชื่อว่ามีน้อยคนมากที่จะตระหนักถึงประโยชน์ของสังกะสีที่มีต่อวิทยาการ ชีวิตประจำวันและในกิจกรรมต่างๆ มากมาย อาทิ ด้านการขนส่ง การแพทย์ การอนุรักษ์พลังงาน การควบคุมมลพิษ เครื่องใช้ไฟฟ้า และโครงการสำรวจอวกาศ เป็นต้น สาเหตุที่เป็นเช่นนั้นเพราะ สังกะสีมีคุณลักษณะเฉพาะตัวที่ทำให้มันมีความเหมาะสมสำหรับใช้ในกิจกรรมต่างๆ มากมายทั้งในปัจจุบันและในอนาคต
 
Zinc In Space - สังกะสีในอวกาศ
                สังกะสีทำหน้าที่เป็นเกราะป้องกันให้แก่เหล็กได้อย่างเยี่ยมยอด ผู้ประกอบการในอุตสาหกรรมเหล็กและอุตสาหกรรมสังกะสีได้ร่วมมือกันมานานหลายปี เพื่อพัฒนาให้การชุบสังกะสีสามารถปกป้องเหล็กจากการผุกร่อนไม่ว่าจะอยู่ในสภาพแวดล้อมหรือการใช้งานประเภทใดก็ตาม ตั้งแต่ตัวถังและชิ้นส่วนรถยนต์ เครื่องใช้ไฟฟ้า ปั๊มแก๊ส ตู้จดหมาย ไปจนถึงลวดที่ใช้พันต้นองุ่น ล้วนแต่มีอายุการใช้งานยาวนานขึ้นและมีรูปลักษณ์ภายนอกที่หลากหลายกว่าเดิม ซึ่งเป็นผลมาจากเทคโนโลยีของการใช้ประโยชน์จากสังกะสีในปัจจุบันทั้งสิ้น
                อย่างไรก็ดี เหล็กมิใช่โลหะประเภทเดียวที่ได้ประโยชน์จากคุณลักษณะเฉพาะตัวของสังกะสี เมื่อนักวิทยาศาสตร์ขององค์การนาซา (NASA) มีความจำเป็นที่จะต้องหาวัสดุที่ทนทานต่ออุณหภูมิที่ผกผันอย่างรวดเร็วและรุนแรงในอวกาศ พวกเขาก็หันมาใช้สังกะสีออกไซด์ ซึ่งในที่สุดก็สามารถพัฒนามาเป็นวัสดุเคลือบที่มีสังกะสีเป็นส่วนผสมหลัก ซึ่งทนทานต่ออุณหภูมิที่ผกผันได้ตั้งแต่ 180 องศาเซลเซียส ไปจนถึง -180 องศาเซลเซียส รวมทั้งยังทนทานต่อรังสีอุลตร้าไวโอเล็ตที่เทียบเท่าได้กับแสงแดดที่ส่องนานถึง 19,000 ชั่วโมง วัสดุเคลือบที่ทำจากสังกะสีออกไซด์นี้ ได้กลายมาเป็นวัสดุที่ใช้ในการเคลือบส่วนประกอบต่างๆ ของยานอวกาศ ซึ่งถือได้ว่าเป็นสิ่งประดิษฐ์ที่มีเทคโนโลยีก้าวหน้า และ สลับซับซ้อนมากที่สุดประเภทหนึ่ง
สังกะสีออกไซด์ได้ถูกนำมาใช้ในการผลิตสี ผลิตภัณฑ์ที่ทำจากยาง เครื่องสำอาง ยา พื้นอาคาร พลาสติก หมึกพิมพ์ สบู่ แบตเตอรี่ สิ่งทอ อุปกรณ์ไฟฟ้า
ยานอวกาศแคสซินีได้ถูกส่งขึ้นไปในอวกาศเมื่อปี ค.ศ. 1997 เพื่อเดินทางไปถึงดาวเสาร์ ภายในระยะเวลาเจ็ดปี โดยเมื่อเดินทางไปถึงดาวเสาร์ ยานแคสซินีมีกำหนดจะต้องปฏิบัติงานอีกสี่ปี ด้วยการโคจรรอบดาวเสาร์ห้าสิบรอบ และปฏิบัติการร่วมกับดาวเทียมอีกมากมาย ชิ้นส่วนของยานแคสซินีหลายชิ้นรวมทั้งระบบสื่อสารซึ่งประกอบด้วยจานเรดาร์ขนาดเส้นผ่าศูนย์กลางยาวสี่เมตรถูกเคลือบไว้ด้วยสีควบคุมอุณหภูมิที่ทำมาจากสังกะสีออกไซด์ แผ่นเคลือบควบคุมอุณหภูมิที่มีส่วนผสมของสังกะสีนี้มีความสำคัญอย่างยิ่งยวดต่อยานอวกาศ เนื่องจากยานอวกาศจะต้องพบกับอุณหภูมิที่แตกต่างกันเป็นอย่างมากในระหว่างการเดินทาง โดยมันจะอยู่ห่างจากดวงอาทิตย์เพียง 0.61 AU (astronomical unit) ระหว่างการบินผ่านดาวพุธ และจะอยู่ห่างจากดวงอาทิตย์ถึง 10 AU ระหว่างการโคจรรอบดาวเสาร์ ทั้งนี้ได้มีการทดสอบวัสดุประเภทต่างๆ สำหรับที่จะนำมาใช้ในการผลิตแผ่นเคลือบควบคุมอุณหภูมิ และในที่สุดก็พบว่าซิงก์ออกไซด์มีคุณสมบัติที่เหมาะสมที่สุด อีกทั้งยังทนทานต่อสภาพอุณหภูมิที่แปรปรวนและรังสีอุลตราไวโอเล็ต
 
หมายเหตุ: * Astronomical Unit (AU) เป็นหน่วยวัดระยะทางสำหรับวัดวงโคจรในระบบสุริยะ หนึ่ง AU จะเท่ากับ
    ระยะทางโดยเฉลี่ยระหว่างโลกกับดวงอาทิตย์ หรือประมาณ 149,600,000 กิโลเมตร (92,960,000 ไมล์)
 
Zinc Undersea สังกะสีใต้ทะเล
                ในการขุดเจาะน้ำมันต้องเคลื่อนย้ายแท่นขุดเจาะออกไปสู่ท้องทะเลลึกมากขึ้นเรื่อยๆ ซึ่งทำให้มีต้นทุนเพิ่มขึ้นอย่างมากเช่นกัน ยิ่งออกไปกลางทะเลลึกมากขึ้นเท่าใด ฐานของแท่นขุดเจาะที่ทำจากเหล็กก็ยิ่งจำเป็นต้องมีขนาดใหญ่ขึ้น เพื่อแก้ปัญหานี้จึงได้มีการใช้เทคนิคแบบใหม่ โดยติดตั้งแท่นปฏิบัติการในบริเวณน้ำตื้นใกล้ชายฝั่ง และติดตั้งหัวขุดเจาะไว้ที่ก้นทะเล โดยใช้สายไฟฟ้าและสายไฮดรอลิคเป็นตัวเชื่อมและควบคุมการขุดเจาะด้วยรีโมทคอนโทรล 
                สายเชื่อมนี้ผลิตขึ้นมาจากพลาสติกอัดด้วยความดันสูง ซึ่งผลการใช้งานไม่ค่อยน่าประทับใจนัก โดยเฉพาะอย่างยิ่งเมื่อต้องเชื่อมต่อเป็นระยะทางไกลๆ หรือมิฉะนั้นก็เป็นสายเชื่อมต่อที่ผลิตจากโลหะผสม (Alloy) ซึ่งมีราคาสูงมาก จนกระทั่งไม่นานมานี้บริษัท Southwestern Pipe Inc., แห่งสหรัฐอเมริกาได้ร่วมมือกับบริษัท Shell และ International Lead Zinc Research Organization (ILZRO) ทำการพัฒนาสายเชื่อมที่ทำจากเหล็กและหุ้มด้วยสังกะสีที่มีความหนาถึง 750 ไมครอน (ผิวชุบโดยทั่วไปจะมีความหนาระหว่าง 8 ถึง 40 ไมครอน) ซึ่งจะมีอายุการใช้งานใต้ทะเลได้ถึง 30-40 ปี ปัจจุบันสายเชื่อมแบบนี้ได้ผลิตออกจำหน่ายภายใต้ชื่อว่า SeaCAT โดยมีการใช้อยู่เป็นจำนวนถึงร้อยละ 75 ของโครงการในทะเลลึกทั้งหมดในอ่าวเม็กซิโก และมีสายเชื่อมยาวมากกว่า 11 ล้านฟุต (3.4 ล้านเมตร) ที่ถูกใช้งานอยู่ในขณะนี้  SeaCAT ยังมีส่วนสำคัญอย่างยิ่งในโครงการ BP Amoco-Shell Na Kika ซึ่งเป็นโครงการพัฒนาพื้นที่ใต้ทะเลที่ใหญ่ที่สุดในโลก ผลงานทางวิศวกรรมอันยอดเยี่ยมชิ้นนี้จะประกอบด้วยโครงการพัฒนาย่อยใต้ทะเลอีก 5 โครงการ ซึ่งทั้งหมดจะผูกติดอยู่กับแท่นผลิตลอยน้ำ บ่อน้ำมันจะอยู่ใต้ท้องทะเลที่มีความลึกอยู่ระหว่าง 5,800 ถึง 7,000 ฟุต (1,800 - 2,100 เมตร)โดยมีการคาดหมายเอาไว้ว่าเมื่อโครงการนี้เสร็จจะต้องใช้สายเชื่อมเหล็กชุบสังกะสีเป็นระยะทางถึง 1,000 ไมล์ (1,600 กิโลเมตร) 
 
 
Zinc Entertains - สังกะสีในงานบันเทิง
นอกจากการใช้ประโยชน์ในด้านต่างๆ ที่จำเป็นสำหรับการดำรงชีวิตแล้ว ในบางครั้งก็มีการใช้สังกะสีเพื่อความบันเทิงเช่นกัน ท่านเคยสงสัยหรือไม่ว่าสิ่งต่างๆ เรืองแสงในที่มืดได้อย่างไร สิ่งของทุกชิ้นที่เรืองแสงได้ในที่มืด จะต้องมีส่วนผสมของฟอสฟอรัส ซึ่งเป็นสารที่จะเปล่งแสงออกมาเมื่อได้รับพลังงาน เราใช้สารฟอสเฟอร์ในการสร้างสิ่งของที่เรืองแสงได้ในที่มืด สังกะสีซัลไฟด์ก็มีลักษณะเช่นนี้ เราจึงได้นำมาใช้ในการผลิตหน้าปัดนาฬิกาหรือของเล่นเรืองแสง คุณสมบัติของสังกะสีที่มีส่วนคล้ายกับฟอสฟอรัส จึงทำให้มันกลายเป็นส่วนประกอบสำคัญของเครื่องเอ็กซเรย์ จอโทรทัศน์ ไฟฟลูออเรสเซนต์ และไดโอดเรืองแสง นอกจากนี้ เรายังใช้สังกะสีในการผลิตพลุ เพราะผงสังกะสีเมื่อได้รับความร้อนจะเปล่งประกายสว่างระยิบระยับ ถึงแม้จะมีการใช้วัตถุดิบหรือสารเคมีอื่นๆ เช่นกัน แต่สังกะสีจะทำให้พลุมีแสงเป็นประกายสวยงาม
 
Zinc in Everyday Technology – สังกะสีในชีวิตประจำวัน
ชิ้นงานฉีดสังกะสีมีอยู่ทุกๆ ที่ในชีวิตประจำวัน ตั้งแต่ขั้วหลอดไฟ ก๊อกน้ำ มือจับประตู และชิ้นส่วนรถยนต์ วิทยุ เครื่องโทรสาร เครื่องคอมพิวเตอร์ เครื่องพิมพ์ เหล่านี้เป็นตัวอย่างเพียงเล็กน้อยที่แสดงให้เห็นว่า ชิ้นงานฉีดสังกะสีมีบทบาทในปัจจุบันมากเพียงไร
เทคนิคการฉีดชิ้นงานสังกะสีที่พัฒนาไปมาก ทำให้เกิดการแข่งขันที่จะผลิตอุปกรณ์เครื่องใช้ไฟฟ้าที่มีขนาดเล็กลงเรื่อยๆ เช่น โทรศัพท์มือถือ และเครื่องคอมพิวเตอร์แบบ Laptop การที่มีชิ้นส่วนมากมายบรรจุอยู่ภายในอุปกรณ์ไฟฟ้าเหล่านี้ ทำให้มีความจำเป็นที่จะต้องหาทางระบายความร้อนออกจากภายในอุปกรณ์เหล่านี้ให้ได้ นักวิทยาศาสตร์ได้หันมาใช้สังกะสีอัลลอยในการฉีดชิ้นงานสำหรับระบายความร้อนของอุปกรณ์ไฟฟ้าเหล่านี้
 
Zinc for Excellence – สังกะสีเพื่ออัจฉริยะ
ในแต่ละปี U.S.National Academy of Recording Arts & Sciences จะมอบรางวัลแกรมมี่ให้แก่ศิลปินที่ประสบความสำเร็จ และมีผลงานบันทึกเสียงยอดเยี่ยม สำหรับตัวรางวัลแกรมมี่นั้นทำจากสังกะสีอัลลอย โดยช่างฝีมือแห่งรัฐโคโลราโด
Varistors ที่ทำจากสังกะสีออกไซด์ ได้ถูกนำมาใช้เพื่อป้องกันกระแสไฟฟ้าที่ผิดปกติ หน้าที่ของมันคือ การทำให้กระแสไฟฟ้าที่เพิ่มสูงขึ้นชั่วคราวถูกนำลงสู่พื้นดิน นอกจากนี้ยังนิยมใช้ในการป้องกันอันตรายและความเสียหายที่อาจเกิดขึ้นจากฟ้าผ่าสายไฟฟ้าแรงสูง รวมทั้งยังมีการนำมาใช้ในอุปกรณ์ไฟฟ้าที่ใช้กระแสไฟน้อย เพื่อป้องกันชิ้นส่วนที่มีความอ่อนไหวสูง เช่น ทรานซิสเตอร์ และแผงวงจรคอมพิวเตอร์ สังกะสีมีบทบาทสำคัญในการผลิต Varistor เพราะชิ้นส่วนภายในของมันเกือบทั้งหมดผลิตขึ้นมาจากสังกะสีออกไซด์ ส่วนเปลือกนอกก็มักจะทำจากเซรามิกหรือยาง ต้องนำสังกะสีออกไซด์มาผสมกับออกไซด์ของโลหะและวัสดุเชื่อมเพื่อผลิตชิ้นส่วนภายใน ส่วนผสมนี้จะถูกบดเป็นผง และนำไปผ่านแรงอัดขนาดสูง เพื่อให้เกาะติดกันเป็นแผ่น ก่อนที่จะนำไปอบเป็นเวลาหลายชั่วโมงเพื่อให้แข็งตัว จากนั้นจึงนำไปเคลือบด้วยสารตัวนำกระแสไฟฟ้า ก่อนที่จะนำมาวางเรียงกันภายในตัว Varistor ซึ่งขนาดของ Varistor แต่ละตัวจะขึ้นอยู่กับปริมาณกระแสไฟฟ้าที่ใช้อยู่ในระบบของเรา ในกรณีนี้เราจะเห็นได้ว่าสังกะสีออกไซด์มีคุณสมบัติทางไฟฟ้าที่น่าสนใจ กล่าวคือ ในเวลากระแสไฟฟ้าปกติมันก็จะทำหน้าที่เป็นตัวต้านทานกระแสไฟฟ้า แต่ในเวลาที่กระแสไฟฟ้าสูงขึ้นกว่าปกติ มันก็จะกลับกลายเป็นตัวนำ 
สังกะสียังเป็นส่วนประกอบที่สำคัญของแบตเตอรี่ที่ให้พลังงานสูงเป็นพิเศษ โดยได้มีการพัฒนาแบตเตอรี่นี้เพื่อใช้กับโทรศัพท์มือถือ เครื่องช่วยฟัง และเครื่องคอมพิวเตอร์แบบแลปท็อป เป็นต้น และขณะนี้ยังมีความพยายามที่จะปรับปรุงให้มันสามารถให้พลังงานสำหรับรถหรือบ้านทั้งหลังได้ ทั้งนี้เพื่อเป็นการประหยัดค่าใช้จ่าย ดังตัวอย่างของรถบรรทุกในสหรัฐอเมริกา ที่แต่ละคันต้องใช้น้ำมันเป็นเงินถึงปีละ 4,000 ดอลลาร์ เพื่อติดเครื่องยนต์สำหรับเปิดเครื่องปรับอากาศหรือเครื่องทำความร้อน ดังนั้นแบตเตอรี่พลังงานสูงนี้น่าจะเป็นประโยชน์สำหรับนำมาใช้ในกรณีนี้เพื่อประหยัดค่าน้ำมัน แบตเตอรี่นี้ยังอาจนำมาใช้กับรถยก รถตัดหญ้า รถมอเตอร์ไซด์ เครื่องผลิตไฟฟ้าสำรอง ตลอดจนเรือ และยานพาหนะอื่นๆ เป็นต้น
 
Looking Ahead – มองไปข้างหน้า
ถึงแม้จะมีประวัติความเป็นมาที่ยาวนาน แต่สังกะสีก็นับได้ว่าเป็นโลหะสมัยใหม่ที่มีคุณลักษณะเฉพาะตัว และด้วยคุณลักษณะที่หลากหลายนี้เองที่ทำให้สังกะสีมีบทบาทที่เป็นประโยชน์อย่างยิ่งสำหรับวงการวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี และมันได้ถูกนำมาใช้ในการทดลองต่างๆ มากมาย ทั้งในด้านฟิสิกส์ เคมี ชีววิทยา และวิศวกรรมไฟฟ้า
จากการที่มีสิ่งประดิษฐ์ซึ่งได้จดสิทธิบัตรแล้วหลายพันชิ้น และสินค้าหลายล้านประเภทที่เกี่ยวข้องกับสังกะสี จึงนับได้ว่าสังกะสีมีบทบาทสนับสนุนในการค้นพบที่สำคัญๆ หลายอย่างในศตวรรษที่ 20 การที่มันมีส่วนในการผลิตตั้งแต่ทรานซิสเตอร์ จนถึงแสงเลเซอร์ ดาวเทียมจนถึงแผงวงจรคอมพิวเตอร์ เครื่องถ่ายเอกสารจนถึงถ่านไฟฉาย กล่าวได้ว่าสังกะสีนับเป็นโลหะที่มีความยืดหยุ่นในการใช้ประโยชน์ และมีความจำเป็นต่อชีวิตมนุษย์มากที่สุดเท่าที่มนุษย์ได้เคยพบมา
 
แปลจาก Surprising Zinc
With thousands of patents and millions of products to its credit, zinc played a supporting role in many of the major inventions of the 20th Century. From transistors to lasers, satellites to circuit boards, photocopiers to fuel cells, zinc is truly among the most versatile and essential materials known to mankind.
 



สาระน่ารู้เกี่ยวกับสังกะสี

สังกะสีกับการพัฒนาที่ยั่งยืน ข้อเท็จจริง 7 ประการที่ควรรู้ article
ประวัติการค้นพบสังกะสี article
แร่และโลหะสังกะสี article
สังกะสีกับสุขภาพ article



ZincInfoThailand.com Copyright © 2010 All Rights Reserved.
บริษัท ผาแดงอินดัสทรี จำกัด (มหาชน) อาคารซีทีไอ ทาวเวอร์ ชั้น 26-27 เลขที่ 191/18-25 ถนนรัชดาภิเษก คลองเตย กรุงเทพมหานคร 10110